پرش به محتوا

بایگانی

دسته بندی: مقالات نرم افزاری
luckybackup
luckybackup یکی از برنامه‌هایی است که از Rsync برای تهیه نسخه پشتیبان و بازآوری فایل‌ها و دایرکتوری‌ها استفاده می‌کند و همچنین امکان طراحی سناریوهای پشتیبان‌گیری دوره‌ای را نیز فراهم می‌آورد. به عنوان نمونه دیگری از برنامه‌های مبتنی بر Rsync می‌توان به Flyback و Back In Time اشاره‌کرد.
luckybackup در مخزن‌های اوبونتو (و احتمالاً بیشتر توزیع‌های دیگر) موجود نیست، اما در سایت این نرم‌افزار، انواع فایل‌های نصب‌کننده آن برای معماری‌ها و توزیع‌های مختلف ارائه شده و نصب‌کردن آن با استفاده از این فایل‌ها بسیار آسان است. پس از نصب‌کردن آن در اوبونتو، آیکون‌های آن را در دو منوی مختلف سیستم عامل خواهیدیافت: یکی در Applications > Accessories > luckyBackup که سطح دسترسی عادی دارد و برای کارکردن با دایرکتوری‌هایی که سطح دسترسی Root را نیاز ندارد، به کار می‌رود. دیگری در Applications > System Tools > luckyBackup که سطح دسترسی Root دارد و برای اجرا شدن برنامه از این طریق، باید رمزعبور کاربر جاری را وارد کنید.




شکل ۱


رابط کاربری این برنامه بسیار ساده‌ است. کافی است دایرکتوری‌های مبدأ و مقصد را انتخاب کنید (شکل ۱). برای مستثنی کردن فایل‌ها و دایرکتوری‌های دیگر هم یک زبانه مستقل در بخش Advanced وجود دارد که می‌توان به تعداد دلخواه استثنا به آن افزود (شکل ۲).




شکل ۲


با علامت‌زدن گزینه مربوط به بازآوری (Restore) در همین قسمت، سناریوی بازآوری نیز به طور خودکار تولید می‌شود که درحقیقت از دید Rsync معکوس جریان منطبق کردن فایل‌ها بین مبدأ و مقصد است. همچنین با کلیک‌کردن روی تصویر ساعت در همین صفحه می‌توان به بخش برنامه زمانی رفت که تمام گزینه‌های لازم را برای ایجاد هر نوع برنامه زمانی دوره‌ای یا غیردوره‌ای دارد (شکل ۳).




شکل ۳


پس از ایجاد کردن یک برنامه زمانی، می‌توان آن را به سناریوهای موردنظر اعمال‌کرد. سناریوهای ایجادشده را می‌توان ذخیره کرد و در دفعه‌های بعد مورد‌استفاده قرار‌داد. برای اجرا کردن هر سناریو کافی است آن را در صفحه اصلی برنامه انتخاب کرده و گزینه Start را کلیک کنید(شکل ۴).




شکل ۴


Fwbackups
Fwbackups را برخی ساده‌ترین نرم‌افزار پشتیبان گرفتن در لینوکس می‌دانند. رابط کاربری آن ساده است و خبر خوش برای کاربران ویندوز، آن‌که نسخه ویندوزی هم دارد. Fwbackups هم در مخزن‌های اوبونتو موجود نیست و نصب آن با کامپایل‌کردن کد منبع در چند پله ساده انجام می‌شود (همان روال معمول Configure و سپس Make و درنهایت Make install که در فایل Readme همراه بسته کد منبع نیز به روشنی توضیح داده‌شده‌است).
پس از نصب برنامه و اجرای آن (به ترتیب از منوهای System->Prefrences->fwbackups در اوبونتو)، رابط کاربری ساده‌ای در برابر شما گشوده می‌شود که امکان ایجاد سناریوهای دسته‌ای پشتیبان یا تهیه‌پشتیبان‌ تنها برای یک بار را در اختیارتان می‌گذارد (شکل ۵).




شکل ۵


من گزینه اول (Backup Sets) را انتخاب کردم و یک سناریوی ساده (مانند مثال قبلی) برای پشتیبان گرفتن از دایرکتوری temp/test1/ ایجادکردم که دایرکتوری مقصد نیز temp/test1/test2/ (درون دایرکتوری مبدأ) بود (شکل‌های ۶ و ۷).




شکل ۶




شکل ۷


Fwbackups باتوجه به انتخاب شما نسخه پشتیبان را به شکل یک فایل آرشیو فشرده یا با همان ساختار فایل و دایرکتوری منبع ایجاد می‌کند که من حالت دوم را انتخاب کردم (شکل ۸).




شکل ۸


در قسمت گزینه‌های پیشرفته‌تر، دایرکتوری‌هایی را که می‌خواهیم مستثنی شوند، مشخص می‌کنیم و همچنین دستورهایی را برای اجرا شدن پیش و پس از فرآیند پشتیبان‌گیری تعیین می‌کنیم.
Fwbackups تمام ساختار دایرکتوری‌های مادر را نیز در نسخه پشتیبان قرار می‌دهد، به این مفهوم که در سناریوی ساده‌ای که ایجاد کردم، دایرکتوری نسخه پشتیبان پوشه‌ای با نام خود برنامه و تاریخ پشتیبان‌گیری ایجاد‌کرد و درون آن به ترتیب یک پوشه tmp و درون آن یک پوشه test1 قرار داشت و درنهایت درون آن فایل‌ها و پوشه‌هایی بود که از آغاز درون temp/test1/ قرار داشتند.

به این ترتیب، برای بازآوری دایرکتوری temp/test1/ با استفاده از این نسخه پشتیبان، باید آدرس دایرکتوری Root (یا همان /) را به عنوان مقصد تعیین‌کنیم که در این حالت لازم است Fwbackups را با سطح دسترسی Root اجرا کرده‌باشیم (در اوبونتو با  فرمان sudo fwbackups).



dd: بازی با آتش
dd (سرنام Dataset Definition) یکی از دستورهای  ساده،  قدرتمند و (در صورت نادیده گرفتن این قدرت)  خطرناک در لینوکس و یونیکس است. dd برای کپی و تبدیل داده‌ها به شکل خام به کار می‌رود و در سطح بسیار پایین کار می‌کند، در‌حقیقت بایت به بایت. سینتکس دستور dd متفاوت از سینتکس متداول در دستورهای دیگر لینوکس است و از یک قالب option=value  پیروی می‌کند. زیرا dd در سطح پایین کار می‌کند، برخلاف ابزارهایی مانند Rsync می‌توانید آدرس سخت‌افزار را به عنوان ورودی و خروجی به آن بدهید و در‌حقیقت بهتر‌است هنگام استفاده از dd برای تهیه یک نسخه پشتیبان از یک درایو، آن درایو را unmount کرده باشیم. سخت‌افزارهای سیستم همگی در شاخه dev/ قرار دارند و برای نمونه، درایوهای مختلف روی یک هارددیسک IDE ممکن است با نام‌هایی مانند hda1 و hda2  شناخته شده‌باشند. برای پیدا‌کردن این نام‌ها روی یک سیستم لینوکسی می‌توانید از دستور Mount استفاده‌کنید.
برای نمونه، فرض کنید می‌خواهیم یک هارددیسک IDE را که سیستم با نام کلی hda می‌شناسد (hda1 و hda2 و… نام درایوهای روی این هارددیسک هستند)، از رده خارج کنیم و می‌خواهیم جلوی بازیابی احتمالی داده‌های روی آن را توسط اشخاص دیگر بگیریم. کافی است (با سطح دسترسی Root که همیشه برای اجرا کردن dd لازم است) در خط فرمان تایپ کنیم:
dd if=/dev/urandom of=/dev/hda


به عنوان یک مثال سازنده‌تر (!) فرض کنید می‌خواهیم قبل از تغییر دادن پیکربندی یک هارددیسک SATA که با نام sda در شاخه dev قرار دارد، Master Boot Record آن را ذخیره کنیم. dd در این مورد به این شکل به کار می‌رود:

dd if=/dev/sda of=/home/sam/MBR.image bs=446 count=1


bs در اینجا نشان‌دهنده block size است و count=1 نشان می‌دهد که تنها سکتور اول این هارددیسک را (که MBR را در خود دارد) ضبط می‌کنیم.
در نهایت، به عنوان نمونه‌ای از استفاده از dd برای تهیه نسخه‌های پشتیبان، فرض کنید می‌خواهیم همه محتویات درایو sda1 از همان هارددیسک مثال پیش را عیناً به یک فایل img روی یک هارددرایو اکسترنال بنویسیم (به اصطلاح، کلون کنیم) :

dd if=/dev/sda1 of=/media/usbdevice/1.img

و اگر بخواهیم بعدها آن را از همان جا بازیابی کنیم:

dd if=/media/usbdevice/1.img of=/dev/sda1


dd به دلیل کار کردنش در سطح پایین، کندتر از دستورهایی مانند cp یا برنامه‌‌ای مانند Rsync کا‌ر‌می‌کند، اما دقت آن در حد بایت است تا جایی که از آن در تحقیقات و بازبینی‌های قضایی استفاده می‌شود! همچنین به دلیل قدرت بالای این دستور که در صورت بی‌احتیاطی می‌تواند به زیان بزرگی بیانجامد، برخی به شوخی آن را Data Destroyer (نابودگر داده‌ها) می‌خوانند.
به عنوان گزینه‌ای ایمن‌تر و سریع‌تر به جای dd می‌توان از ddrescue نام برد که از مجموعه نرم‌افزارهای GNU است و بر پایه dd و از اساس با  ++C  نوشته شده‌است.



فایل‌هایتان را بدون‌پشتیبان نگذارید (بخش اول)

منبع : شبکه

در مقایسه با ویندوز که بیشتر کاربران در هر صورت با آن آشنایی دارند، تهیه کردن نسخه پشتیبان در لینوکس دو تفاوت عمده دارد. یکی آن‌که در ویندوز برخی از سیستم‌های فایلی حتی برای کاربر Administrator هم قفل شده‌اند و به طور مستقیم امکان کپی‌کردن آن‌ها هنگامی که سیستم عامل کنترل کامپیوتر را در دست گرفته وجود ندارد.
به‌همین دلیل، برای تهیه نسخه پشتیبان از درایو سیستم عامل‌در ویندوز (مثلاً با برنامه‌ای مانند Norton Ghost) باید کامپیوتر را دوباره‌راه‌اندازی کنید و فرآیند بوت و کنترل کامپیوتر را به برنامه پشتیبان‌گیری بسپارید. البته به‌ظاهر در نسخه‌های جدیدتر برخی از نرم‌افزارهای پشتیبان‌گیری تحت ویندوز، امکان خواندن تمام فایل‌ها از درون سیستم عامل فراهم شده‌است که به شکلی غیرمستقیم انجام‌می‌گیرد.
در هر حال در لینوکس چنین محدودیتی وجود ندارد و کاربری که سطح دسترسی Root را داشته‌باشد، می‌تواند همه فایل‌ها و شاخه‌های درون سیستم را بخواند، تغییر دهد یا پاک کند.
در‌حقیقت اگر کاربر Root باشید، با یک فرمان کوتاه می‌توانید سیستم عامل در حال کار را مجبور‌کنید خودش را پاک کند (البته، قصد ندارم آن فرمان را در اینجا فاش کنم)! بنابراین، برای تهیه کردن نسخه پشتیبان از «همه چیز» در لینوکس، و برای بازگرداندن سیستم عامل به وضعیت پیشین آن، با استفاده از یک نسخه پشتیبان به خارج شدن از محیط جاری سیستم عامل نیازی نیست.

نکته دیگر درباره لینوکس (و سیستم‌عامل‌های یونیکسی دیگر) در مقایسه با ویندوز، سا‌ختار هرمی دایرکتوری‌ها است. در لینوکس یک شاخه Root وجود دارد که هر درایو، سخت‌افزار و شاخه دیگری، در زیرشاخه‌ای از آن قرار دارد. این معماری ساده، در مقایسه با ویندوز که درایوهای مختلف (مانند C و D) هر کدام شاخه جداگانه خود را دارند، بی‌‌آن که زیرشاخه یک پوشه یا شاخه کلی‌تر باشند، کار کردن با فایل‌ها و پوشه‌ها را آسان‌تر می‌کند، زیرا با هر فایل یا شاخه‌ای در حال کار‌کردن باشید، می‌دانید که آدرس آن در نهایت از شاخه Root شروع می‌شود (که با علامت / نشان داده‌می‌شود). اما در موارد کم‌شماری ممکن است این نوع معماری کمی‌گیج‌کننده باشد، از جمله هنگامی که می‌خواهید (برای نمونه) از تمام فایل‌های روی هارددیسک‌خود نسخه پشتیبان تهیه کنید.
فرض کنید، یک هاردیسک اکسترنال را به کامپیوترخود وصل کرده‌اید (به طور معمول، با اتصال USB) و می‌خواهید از تمام فایل‌ها نسخه پشتیبان بگیرید. به‌یقین برای شروع باید این قطعه خارجی را به سیستم عامل معرفی‌کنید. معمولاً سیستم‌عامل‌های امروزی خود این نوع درایوها را می‌شناسند و آن‌ها را به اصطلاح Mount (نصب) می‌کنند.
در سیستم عامل‌های خانواده لینوکس، برای دسترسی به این گونه درایوها، یک پوشه به درایو نصب‌شده اختصاص می‌یابد (که Mount Point خوانده می‌شود). اما این Mount Point نیز خود زیرشاخه‌ای از Root است، به‌عنوان‌مثال در سیستم اوبونتوی من، هارددیسک اکسترنال در زیرشاخه‌ای به نام media/Buffalo/ قرار می‌گیرد. حالا اگر بخواهم از شاخه / یا حتی از زیرشاخه media/ نسخه پشتیبان بگیرم، خود درایو اکسترنال هم در زیرشاخه‌ای از شاخه مبدأ قرار دارد و ممکن است یک حلقه نامتناهی از فرآیندهای کپی‌شدن فایل‌ها ایجاد شود! چاره کار آسان‌است؛ هنگام اجرای برنامه پشتیبان‌گیر، شاخه مقصد را از زیرشاخه‌های مبدأ جدا  کنیم. یعنی در مثال بالا، به نرم‌افزار می‌گوییم که از همه چیز نسخه پشتیبان بگیر، به جز از شاخه  media/Buffalo/ (که شاخه مقصد است).
اما تهیه نسخه پشتیبان و بازیابی سیستم به یک وضعیت قبلی، در لینوکس چگونه انجام می‌شود؟ درابتدا یک حالت بسیار ساده، اما کامل را مرور‌کرده، سپس برخی ابزارهای پیشرفته‌تر را معرفی‌کرده و دو نمونه از این ابزارها را بررسی می‌کنیم. در پایان باز هم یک حالت ساده دیگر را در نظر می‌گیریم، اما با ابزاری متفاوت و احتمالاً خطرناک!
ساده‌ترین حالت در یک سناریوی تهیه نسخه پشتیبان، آن است که روی یک کامپیوتر سیستم عاملی نصب است (در این مورد، لینوکس) و احیاناً به جز درایو سیستم عامل، درایوهای دیگری هم روی هارددیسک(های) سیستم وجود دارند و می‌خواهیم از تمام داده‌های موجود روی درایو سیستم عامل و درایوهای دیگر، نسخه پشتیبان تهیه کنیم. به زبان ساختار فایلی لینوکس، می‌توان گفت می‌خواهیم از شاخه Root و همه زیرشاخه‌های آن نسخه پشتیبان تهیه کنیم.
فرض کنیم یک هارد اکسترنال به کامپیوتر وصل کرده‌ایم که در شاخه media/usbdevice/ نصب شده‌است. ساده‌ترین کار ممکن در این حالت این است که در خط فرمان (ترمینال) سیستم از دستوری مانند Tar  که برای ساختن و کار‌کردن با آرشیوهای فشرده فایلی با فرمت‌های مختلف به کار می‌رود، استفاده کنیم. اما چون می‌خواهیم به تمام سیستم‌های فایلی دسترسی داشته‌باشیم (از جمله به فایل‌هایی که فقط کاربر Root اجازه دسترسی به آن‌ها را دارد)، ابتدا باید در خط فرمان به سطح دسترسی Root برویم.

در توزیع‌هایی مانند OpenSuse یا Fedora این کار را می‌توان با تایپ‌کردن دستور su و سپس وارد‌کردن رمز‌عبور کاربر Root انجام داد. در سیستم‌های خانواده اوبونتو کاربر Root به طور پیش‌فرض غیرفعال است، پس باید به کمک دستور Sudo به سطح دسترسی Root دست یافت. یک راه ساده این است که دستور su را با sudo اجرا کنیم، یعنی در ترمینال تایپ کنیم:

 sudo su


سپس رمزعبور کاربر حاضر را وارد کنیم. بعد از وارد شدن به سطح اجازه کاربر su (سرنام Super User)، ساده‌تر آن است که یک‌راست به شاخه Root برویم:

cd /


در‌ادامه می‌خواهیم یک فایل‌فشرده از همه محتویات هارددیسک‌بسازیم و آن را روی هارد اکسترنال در شاخه media/usbdevice/ قرار دهیم. بهتر است پیش از انجام این کار مطمئن شویم هیچ درایو اضافه‌ای (جز درایو مقصد) به سیستم متصل نیست. اگر برای نمونه یک DVD در درایو نوری کامپیوتر باشد، محتویات آن نیز در این شیوه در فایل پشتیبان حاضرخواهدبود (که در مرحله استفاده احتمالی از این فایل برای بازآوری سیستم، یک عامل مزاحم خواهدبود)، مگر آن که محل Mount شدن آن را به طور دستی جدا کنیم (به شیوه‌ای که در زیر خواهیم‌دید). برای این منظور  کافی است در خط فرمان تایپ کنیم:
tar cvpzf /media/usbdevice/backup.tgz –exclude=/media/usbdevice  /


Tar به طور مشخص، دستوری است که از آن استفاده می‌کنیم.  cvpzf گزینه‌هایی هستند که با Tar به کار می‌بریم تا به آن بگوییم  یک فایل آرشیو ایجاد کن، اجازه‌های دسترسی به فایل‌ها و شاخه‌ها را به همان شکل حاضر حفظ‌کن و از gzip برای فشرده‌کردن فایل آرشیو استفاده کن. می‌توان به جای gzip از Bzip2 استفاده کرد (با جایگزین‌کردن z با j در cvpzf) و فایل فشرده‌تری با فرمت tar.bz2 ساخت که البته ساختن‌آن نیز زمان بیشتری به طول می‌انجامد.

سپس آدرس و اسم کامل فایل پشتیبان را می‌گوییم (backup.tgz روی درایو اکسترنال)، بعد از آن مشخص می‌کنیم که خود این شاخه باید مستثنی شود. می‌توان گزینه= exclude– را به تعداد دلخواه و برای مستثنی کردن تعداد دلخواهی از فایل‌ها و دایرکتوری‌ها به کار برد.
آخرین جزء این فرمان هم به سادگی یک علامت/ است که آدرس دایرکتوری Root باشد. باتوجه به بزرگی یا کوچکی حجم مجموع فایل‌ها، فرآیند ساخت فایل پشتیبان ممکن است مدت کم یا زیادی به طول انجامد. اما فرآیند ساخت فایل پشتیبان به همین سادگی است و درون محیط خود سیستم‌عامل انجام می‌شود.
حالا فرض کنیم که می‌خواهیم سیستم عامل و تمام فایل‌های دیگر موجود در هارددیسک را با استفاده از این فایل پشتیبان به حالت اولیه‌اش بازگردانیم. کافی است باز هم با سطح دسترسی Root در خط فرمان تایپ کنیم.
اما پیش از اجرای این دستور مطمئن شوید که تمام مراحل را مطالعه کرده‌اید و نتیجه احتمالی آن را به خوبی درک می‌کنید، زیرا دستور زیر، فایل‌های موجود در سیستم را بازنویسی می‌کند و اگر (برای نمونه) یک فایل متنی را تغییر داده‌باشید و نسخه تازه‌تر آن حاوی اطلاعات مهمی افزون بر نسخه پشتیبان باشد، در این فرآیند نسخه تازه را از دست خواهید داد. مطمئن شدید؟ دستوری که به کار می‌بریم، این است:

tar xvpfz /media/usbdevice/backup.tgz -C  /


یا اگر از فرمت bz2 برای ساخت فایل پشتیبان استفاده کرده‌اید، دستور زیر را تایپ کنید:

tar xvpfj /media/usbdevice/backup.tar.bz2 -C  /


این فرآیند هم مدتی طول خواهدکشید و در پایان آن، سیستم به حالت هنگام پشتیبان گرفتن بازخواهدگشت. به همین سادگی. تنها لازم است اگر برخی دایرکتوری‌ها را هنگام ساخت فایل پشتیبان مستثنی کرده‌باشیم، آن‌ها را بعد از بازآوری سیستم دوباره ایجاد کنیم.
در این میان، یک نکته قابل توجه این‌است که   اگر از این فرآیند  برای منتقل‌کردن یک پیکربندی کامل سیستم به یک هارددیسک جدید استفاده کنیم یا به هر شکل Boot Manager را (که معمولاً Grub است) دچار اختلال کرده‌باشیم (مثلاً با نصب‌کردن ویندوز)، در مرحله آخر لازم است Grub را هم ترمیم کنیم که راهنماهای زیادی برای انجام دادن این کار نوشته شده‌اند و در اینجا به آن نمی‌پردازیم.

ابزارهای پیشرفته‌تر
تا همین جا هم قدرت روشی که مرور کردیم به سادگی با بسیاری از نرم‌افزارهای تجاری قابل مقایسه است، به ویژه آن که در مقایسه با سناریوی ویندوزی، نیازی به دوباره‌راه‌اندازی کردن سیستم در هیچ مرحله‌ای وجود ندارد. اما به دلایل بسیاری ممکن است بخواهیم پشتیبان گرفتن را به شکل مؤثرتر و منعطف‌تری انجام دهیم و چندین ابزار لینوکسی مختلف نیز برای این منظور وجود دارند. بیایید به چند نمونه از این ابزارها نگاهی بیاندازیم.


Rsync
Rsync یک برنامه بسیار سودمند برای پشتیبان گرفتن و نیز برای بازیابی فایل‌ها از نسخه پشتیبان است. برنامه Rsync مبتنی بر الگوریتمی به همین نام است و همان‌گونه که از نامش پیدا است، شیوه کار آن مبتنی بر منطبق‌کردن (Synchronization)  یک دایرکتوری مقصد با دایرکتوری منبع است. قدرت  Rsync در آن است که با استفاده از کدگذاری داده‌ها در مواقع لازم، تبادل داده میان منبع و مقصد را به میزان زیادی کاهش می‌دهد.
Rsync به سادگی دو دایرکتوری داده‌شده را با هم هماهنگ می‌کند (به شکل یک‌طرفه) و این فرآیند را می‌توان هنگام تهیه نسخه پشتیبان در یک جهت و در زمان بازآوری، در جهت مخالف مورد استفاده قرار داد. یکی دیگر از مزیت‌های استفاده از Rsync این است که به طور پیش‌فرض فایل‌ها را نه به شکل یک بسته واحد و فشرده، بلکه با همان ساختار فایل و دایرکتوری منبع می‌نویسد (اگرچه امکان ساختن فایل‌های آرشیوی فشرده را نیز دارد) و به این ترتیب می‌توان نسخه پشتیبان را در هر زمانی به طور مستقل مورد استفاده قرار‌داد. برای تهیه پشتیبان‌های دوره‌ای نیز لازم نیست هر بار تمام داده‌ها را منتقل کرد، بلکه Rsync دایرکتوری‌های منبع و مقصد را می‌پوید و فقط فایل‌ها و دایرکتوری‌های تازه و فایل‌هایی را که تغییر داده‌اند به مقصد می‌نویسد و بقیه را بی‌تغییر می‌گذارد.
به همین دلیل، سرعت Rsync از بسیاری از ابزارهای پشتیبان‌گیری و باز‌آوری دیگر بیشتر است. با این اوصاف عجیب نیست که به پرکاربردترین ابزار پشتیبان‌گیری در دنیای لینوکس تبدیل شده‌است. Rsync برای انتقال داده‌ها میان مبدأ و مقصد از پروتکل‌های مختلفی مانند rsh و ssh نیز پشتیبانی می‌کند.
Rsync را باید از خط فرمان اجرا کرد و گزینه‌های فراوانی دارد که امکانات زیادی در اختیار کاربر می‌گذارند. نصب کردن Rsync آسان است، زیرا در بیشتر مخزن‌ها توزیع‌های مختلف وجود دارد و کافی است تنها آن را انتخاب کنید و بقیه کار را به سیستم‌عامل بسپارید.
کار کردن با Rsync بسیار ساده است و به‌خصوص می‌توان آن را در فایل‌های اسکریپت برای طراحی سناریوهای شخصی و دوره‌ای پشتیبان‌گیری مورد استفاده قرار داد، اما چند برنامه با رابط گرافیکی هم بر مبنای Rsync ساخته شده‌اند که در ادامه یکی از آن‌ها را بررسی می‌کنیم.

کمتر از ۱ هفته دیگر تا انتشار اوبونتو
۱۰.۰۴ باقیست ! دوازدهمین نسخه اوبونتو در حالی منتشر می شود که تغییر و
تحولات زیادی چه در ظاهر و چه در ساختار آن داده شده است . اوبونتو ۱۰.۰۴
با نام سیاه گوش درخشان (Lucid Lynx) شناخته می شود و سومین نسخه LTS
اوبونتو به شمار می رود . برخلاف نسخه های دیگر اوبونتو ٫ شرکت کنونیکال هر
۲ سال یکبار یک نسخه با پشتبانی بلند مدت ۳ ساله برای نسخه دسکتاپ و
پشتیبانی ۵ ساله برای نسخه سرور منتشر می کند . ( نسخه های عادی پشتیبانی
۱۸ ماهه دارند ) .

با ما در وین بتا همراه باشید با مروری کامل بر سیاه گوش درخشان و
قابلیت های سومین سیستم عامل محبوب دنیا…


اولین موردی
که باید در مورد آن نوشت نام سیاه گوش درخشان برای اوبونتو ۱۰.۰۴ است !
فلسفه پشت این نام گزاری ها در اوبونتو چیست ؟معمولا هر یک نسخه های
اوبونتو برای خود نامی دارند که تشکیل شده از نام یک حبوان که معمولا در
حال انقراض است (برای شناساندن نام آن حیوان به جامعه بشری) و صفتی از آن
حیوان که به دنبال آن می آید . این نام گزاری در نسخه های مختلف به ترتیب
حروف الفبا انگلیسی است و هم اسم و هم صفت به دنبال آن با یک حرف شروع می
شود (Lucid Lynx) .


همانطور که گفته شد این نسخه از اوبونتو
با نام سیاه گوش درخشان شناخته می شود و سایت National
Geographic
آن را این گونه معرفی می کند :




سیاه گوش از خانواده گربه سان هاست که به
صورت انفرادی در جنگل های سردسیر شمال آمریکای شمالی ٫ اروپا و آسیا زندگی
می کند و در آن مناطق در رفت و آمد است . بدن این گربه سان به صورت انبوه و
متراکم از مو به صورت خز بوشیده شده که او را از سرمای زمستانی مناطق
سردسیر در امان نگاه می دارد . از ویژگی های بارز این گربه را می توان به
گوش های سیاه رنگ و نوک تیز و پنجه های پهن و پوشیده از مو و خز اشاره کرد
که این پنجه های پهن به او کمک کند تا به راحتی بر روی سطح یخ زده حرکت کند
. همچنین این گربه به شدت از انسان ها دوری می کند و سعی می کند در شب به
شکار بپردازد… ادامه در نشنال جئوگرافیک




در ۱۱ نسخه گذشته عموما اوبونتو با تم و
رنگ قهوه ای شناخته می شد و هر نسخه وعده این را می داد که در نسخه جدید تم
و ظاهری جدید را برای کاربران خود طراحی می کند . اما این بار کنونیکال دل
را به دریا زد و نه تنها ظاهر تم اوبونتو را تغییرات زیادی داد بلکه
تعییراتی در لوگوی اوبونتو و وب سایت آن به وجود آورد . (در زیر نمایی از
اویونتو ۱۰.۰۴ را می بینید) . نسخه جدید سایت اوبونتو را که همزمان با
انتشار اوبونتو رو نمایی می شود می توانید از این لینک ببینید



و حتی لوگوی جدید هم در این نسخه تغییر
کرد ! لوگویی که ظاهری تجاری تر نسبت به قبل دارد !



و اما شاید بخواهید بدانید که تم جدید
اوبونتو نسبت به قبل چه تغییراتی داشته است ؟! در اولین نگاه بیشترین
تغییرات آیکون پک اوبونتو است که به چشم می آید ! عموما آیکون پکی که برای
اوبونتو استفاده می شود با نام Human شناخته می شود . در اوبونتو ۱۰.۰۴
تغییراتی در این تم داده شده و رنگ آن از قهوه ای به قرمز مایل به قهوه ای
تغییر کرده که نمونه آنرا در زیر می بینید :



همچنین دکمه های close و Maximize و
Minimize از سمت راست پنجره ها به سمت چپ آن تغییر مکان داده است . به طوری
که از نظر من (نویسنده این مطلب) خیلی دم دست تر و در دسترس تر خواهد بود .
نمایی از آن را در تصویر زیر می بینید :



همچنین آیکون تغییر حجم صدا در تمامی
برنامه های مالتی مدیا مثل Rhythmbox و Totem به گوشه سمت راست تغییر مکان
داده و در واقع در دسترس تر خواهد بود . تصویر زیر را ببینید :



از ابتدای توسعه اوبونتو ۱۰.۰۴ قرار بر
این بود که از موتور جستجوی یاهو برای موتور پیشفرض در فایرفاکس استفاده
شود . ولی در نسخه کاندیدای انتشار که شب گذشته منتشر شد این گزینه به گوگل
تغییر داده شد . لازم است بدانید در فایرفاکس در اوبونتو Home Page به
صورت اختصاصی برای هر نسخه طراحی می شود که برای نسخه اوبونتو ۱۰.۰۴ می
توانید طراحی آن را از این لینک
ببینید . تصویر زیر :



و اما تم والپیپر جدید برای اوبونتو . تا
پیش از نسخه اوبونتو ۹.۱۰ تنها یک والپیپیر برای اوبونتو درون CD آن قرار
داده می شد که از بعد از آن به Wallpaper Pack که حاوی چندین بکگراند است
تغییر داده شد . در این نسخه هم از پک جدیدی از والپیپرهای مختلف برای
۱۰.۰۴ قرار داده شده است . اگر هنوز اوبونتو ۱۰.۰۴ را نصب نکرده اید یا از
اوبونتو استفاده نمی کنید می توانید این پک را از این
لینک
دانلود کنید



ولی همه چیز در تم و ظاهر خلاصه نمی شود !
شاید شما دوست داشته باشید که بدانید از نظر نرم افزاری اوبونتو ۱۰.۰۴ چه
قابلیت ها و ویژگی هایی دارد ! پس همچنان در ادامه با ما همراه باشید :


در اولین نگاه پس از روشن شدن کامپیوتر
شما اولین تغییر را شاهد خواهید بود . اوبونتو بالاخره به بوت گرافیکی
Plymouth مهاجرت کرد ! این تغییر قرار بود در اوبونتو ۹.۱۰ داده شود ولی به
این نسخه موکول شد و از این پس بوت گرافیکی تر و زیباتری را نسبت به قبل
در این نسخه شاهد خواهیم بود : تصویر زیر :



بخش Ubuntu Software Center نمای بهتری را
به نمایش می گذارد و نصب نرم افزارهای بیشتر از اینترنت را برای کاربر
راحت تر می کند و از این پس همراه با دنیای آزاد نرم افزار بهترین ها را بر
روی سیستم خودتان نصب کنید . بدون هیچ هزینه ! کاملا رایگان و بدون هیچ
گونه شماره سریال و کرک و به صورت کاملا قانونی !



و یک مژده به خوره های وب ۲ ! دوست دارید
که همه شبکه های اجتماعی مثل فیس بوک ٫ تویتر ٫ فرندفید ٫ آیدنتیکا و… همه
با هم در قالب یک نرم افزار زیر دست شما باشد ؟ مطمئنا اوبونتو برای شما
بهترین گزینه خواهد بود ! با استفاده از نرم افزار Gwibber و اوبونتو شما
یک دسکتاپ و سیستم عامل اجتماعی خواهید داشت . پس وقت را از دست ندهید و در
لحظه با دوستان خود باشید…



از کاربران ۲ آتیشه آیفون و آیپاد هستید
؟برای انتقال و مدیریت آهنگ ها در دستگاه های خود باید از سیستم عامل مک و
iTunes استفاده کنید ؟ نگران نباشید ! اوبونتو این قابلیت را برای شما به
همراه دارد که دیگر نیازمند این انحصارطلبی ها و خودخواهی های اپل نباشید !
با اوبونتو فقط کافیست دستگاه خود را به سیستم خود متصل کنید ! بقیه کار
را به سیاه گوش درخشان بسپارید…



در اوبونتو ۱۰.۰۴ از آخرین نسخه مسنجر
Empathy استفاده شده است . همانطور که می دانید در نسخه قبل اوبونتو مسنجر
خود را از Pidgin به Empathy تغییر داد . در این نسخه سعی شده که تم این
نرم افزار شباهت بیشتری به Gwibber داشته باشد و با آن هماهنگ تر باشد.



چند ماه پیش در این خبر در
وین بتا نوشتیم که شرکت کنونیکال از این پس به کاربران اوبونتویی خود فضای
۲ گبگابایت را به صورت رایگان هدیه می دهد ! اما شاید این فضای ۲
گیگابایتی کمی بیشتر کاربردی شده باشد ! کاربران اپل حتما با فروشگاه
موسیقی iTunes اشنا هستند ! از این به بعد در اوبونتو ۱۰.۰۴ کاربران می
توانند از از فروشگاه موسیقی Ubuntu One Music همانند iTunes موسیقی های
مورد علاقه خود را به صورت دیجیتالی خریداری کنند و دانلود کنند و حتی آنرا
در فضای Ubuntu One ذخیره کنند تا در هر جا و هر زمان در دسترسشان باشد از
آن استفاده کنند ! این کار با استفاده از پلاگین ubuntu One بر روی پلیر
Banshee امکان پذیر است .



پا گذاشتن در دنیای Cloud Computing از
نسخه ۹.۰۴ اوبونتو مطرح شد ! Cloud یا پردازش ابری این امکان را به کاربر
می دهد که با استفاده از اینترنت و سرویس های تحت وب و با استفاده از منابع
نرم افزاری و سخت افزاری آنلاین این سرویس ها کارهای خود را انجام دهید .
اوبونتو علاوه بر پشتیبانی از نرم افزار OpenOffice.org از مجموعه آنلاین
Zoho هم پشتیانی می کند و شما قادر خواهید  بود در فضای ابری هم کارهای
اداری خود را انجام دهید .



کاربران مک و اپل تجربه استفاده از آن
Dock bar رویایی را فراموش نمی کنند ! در اوبونتو هم شما می توانید از نرم
افزار Avant Window Navigator برای این کار استفاده کنید .
اما نه به صورت پیشفرض ! این نرم افزار آخرین نسخه آن را در مخازن نرم
افزاری اوبونتو ۱۰.۰۴ پیدا می کنید ! فقط کافیست با دستور زیر آن را نصب
کنید :




sudo apt-get update && sudo apt-get install
avant-window-navigator awn-extras-applets




و همچنین در اوبونتو ۱۰.۰۴ می توانید
آخرین نسخه نرم افزارهای کاربردی در زمینه های اینترنت و مالتی مدیا و بازی
و ابزار دفتری و …. را پیدا کنید ! فقط کافیست ۱ هفته صبر کنید و آنرا از
سایت رسمی اوبونتو دانلود کنید یا از یکی از فروشگاه های اینترنتی لینوکسی
خریداری کنید .


ولی شاید جالب باشد بعد از بیش از ۱۰ سال
توسعه میزکار گنوم (میزکار گرافیکی که در اوبونتو استفاده می شود) نمایی
متفاوت نسخه های اولیه و نسخه حال حاضر آن در اوبونتو را با هم مقایسه
کنید… تصویر زیر نمایی از میزکار آقای Jonobocon یکی از توسعه دهندگان
اوبونتو است در حال حاضر و چندین سال پیش که بر روی وبلاگ شخصی اش قرار
داده است . با مقایسه این ۲ تصویر و اسکرین شات به روند رو به رشد دنیای
نرم افزارهای ازاد پی خواهید برد .



اسکرین شاتی از دسکتاپ Jonobon در چندین
سال پیش در بدو ورود او به دنیای لینوکس و نرم افزارهای آزاد



اسکرین شاتی از دسکتاپ Jonobon در اوبونتو
طی چند روز گذشته


در طی ۱ هفته آینده تا انتشار اوبونتو ۱۰.۰۴ محبوب ترین توزیع لینوکس با
شما خواهیم بود با عنوان “هفته اوبونتویی در وین بتا”

منبع:http://www.winbeta.net/ubuntu-lucid-lynx-review/

به ۱۰ دلیل ویندوزتان را به ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 بروزرسانی کنید
حمید خان‌زاده- دنیای کامپیوتر و ارتباطات
استفاده از تکنولوژی جدید و بروز بودن در این محور ارتباط مستقیمی به پیشرفت و بالابردن کارآیی خواهد داشت. استفاده صحیح از دسترنج کسانی که تلاش می‌کنند تا پای تکنولوژی به زندگیمان باز شود حاصل یک تفکر با بازتاب طلایی است، با کمی مطالعه در درک تکنولوژی‌های جدید که در اطرافمان هستند سنگینی بار زمانه را به دوش نخواهید کشید، اما باید به این باور رسید که تکنولوژی را به اندازه نیازمان به‌کار ببریم تا نبینیم روزی را که با استفاده غلط و مطالعه نشده در کلاف تکنولوژی سردرگم شده‌ایم.

متاسفانه در میان افراد جامعه کم نیستند کسانی که دلیل استفاده از تکنولوژی جدید و به‌روز بودن را نمی‌دانند و نیازی به به‌روز شدن در خود حس نمی‌کنند. اما چه خوب است که شما برای بروز شدن ابتدا مطالعه و تحقیق می‌کنید و سپس آگاهانه و به اندازه نیاز خود پا را در عرصه تکنولوژی از گلیم خود درازتر می‌کنید. از این رو در این مقاله خواهید خواند که استفاده از تکنولوژی‌های جدید مایکروسافت چه ویژگی‌هایی دارد و آیا گره از کارتان خواهد گشود یا خیر.

۱ – پشتیبانی بهتر از آخرین سخت‌افزار سرور
ویندوز سرور R22008 اولین نسخه از ویندوز سرور است که بطور کامل معماری ۳۲ بیتی را رها کرده است. همراه با حرکت بسوی معماری ۶۴ بیتی مایکروسافت طراحی ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 را برای پشتیبانی از ۲۵۶ پردازنده منطقی پایه‌ریزی کرده است. بر این اساس مایکروسافت طراحی Hyper-V را به گونه‌ای انجام داده است که توانایی پشتیبانی از ۳۲ پردازنده منطقی را داشته باشد در حالی که نسخه ابتدایی از برنامه Hyper-V قابلیت پشتیبانی از ۱۶ پردازنده را داشت. بطور کلی ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 برای مدیریت بهتر را منابع سخت‌افزاری طراحی شده است. استفاده بهینه و کامل از منابعی چون RAM و CPU یکی از چند ویژگی‌های ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 است.

۲- بهینه‌سازی مصرف انرژی
این روزها صاحبان صنایع در پی راه‌حل مناسبی جهت کم کردن هزینه‌های جاری خود هستند. برای صنعت IT نیز ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 یکی از این راه‌حل‌ها محسوب می‌شود، چرا که استفاده بهینه از منابع انرژی و بهینه‌سازی مصرف برق یکی از ویژگی‌های این نسخه از ویندوز است. استفاده از ویندوز ۷ و ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 با توجه به اضافه شدن group plicy مربوط به مدیریت منابع و انرژی راهکاری بسیار مناسبی در راه رسیدن به این هدف می‌باشد.

۳- بهره‌مندی از IIS 7.5
ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 با آخرین نسخه از برنامه Internet Information Services (IIS) همراه است و همراهی IIS با بهترین راهکارهای امنیتی برای وب‌سایت‌ها و سرورهای ارائه خدمات میزبانی وب یکی از دلایل محکم و بهره‌مندی از امنیت بیشتر است، به عنوان مثال شما در نسخه‌های قبلی IIS از برنامه مفید امنیتی URLscan چیزی نخواهید دید، اما در این نسخه از IIS برنامه URLscan 3.0 نیز به‌صورت اتوماتیک با IIS 7.5 همراهی می‌کند تا بتواند امنیت بیشتر و بهتری برایتان ایجاد کند.

۴ – بهره‌مندی از PowerShell 2.0
خوشبختانه یکی از ویژگی‌های ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 همراهی نسخه جدید PowerShell 2.0 است و با آن می‌توانید در ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 نسخه اورجینال بیش از یکصد فرمان تحت محیط خط فرمان یا همان command-line را اجرا کنید و بصورت حرفه‌ای‌تر به محیط تست و عیب‌یابی ویندوز وارد شوید.

۵ – دسترسی مستقیم
هرکسی که تجربه پشتیبانی کاربران از راه دور را دارد می‌داند که این چه کار عذاب‌آوری است و البته امروز تقریبا همه انتظار دارند که بتوانند از راده دور کار کنند. خوشبختانه مایکروسافت روش این کار را با ستفاده از یک فلسفه جدید برای دسترسی از راه دور آسان کرده است. در ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 دیگر تفاوتی بین یک اتصال محلی و یا اتصال از راه دور وجود ندارد. اساساً، در مورد تمامی اتصالات به شکلی مشابه عمل می‌شود و ویندوز محاسبات پشت پرده را انجام می‌دهد. ویژگی که این کار را عملی می‌کند به دسترسی مستقیم یا همان Direct access معروف شده است.

۶ – میزکار مجازی یکپارچه
ویژگی Terminal Service سالهاست که در ویندوز سرور در دسترس است اما ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 یک میزکار مجازی یکپارچه و پیشرفته را ارائه کرده است. این ویژگی دو مزیت دارد؛ اول اینکه برنامه‌های میزبان در منوی استارت ظاهر می‌شود و این حالت برنامه‌هایی که به‌صورت محلی بر روی سرور نصب شده است نیز صادق است. برای کاربر تفکیک برنامه‌های نصب شده قبلی و اختصاصی کاربر کمی دشوار بود، اما هم اینک ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 این تفکیک‌پذیری را انجام داده است. مزیت دوم این است که توابع گرافیکی (برخی توابع I/O مانند صفحه کلید و یا ماوس) اینک از طریق میزکار کاربر اداره خواهد شد. این بدین معناست در هر با ارتباط با سرور از راه دور از منابع کمتری از سرور استفاده خواهد شد و بنابراین می‌توان از این منابع به شکل کارآمدتری استفاده کرد.

۷ – بهره‌مندی از تکنولوژی Branch Cache
استفاده از تکنولوژی Branch Cache یکی از بهترین ویژگی‌های جدید در ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 نامیده می‌شود. ایده پشت پرده این ویژگی جهت بالا بردن کارآیی ارتباطات در محیط WAN به وجود آمده است، به این ترتیب که فایل‌هایی که بر روی سرور قرار گرفته است و کاربران در دفاتر و شعب مختلف باید به آنها دسترسی داشته باشند مشترک می‌شود. پیمودن مسیر از مبدا تا مقصد و در دسترس قرار دادن فایل‌ها به‌صورت جداگانه برای هر کاربر مستلزم بالا بودن سرعت ارتباط و به هدر رفتن پهنای باند می‌شود. از این رو این تکنولوژی به اشتراک‌گذاری فایل‌ها بین چندین کاربر به‌صورت مشترک را پیشنهاد می‌دهد. این تکنیک می‌تواند کمک بزرگی به کاهش هزینه‌های پهنای باند در سرور اصلی باشد و تنها در صورت تغییر فایل اصلی در سرور این مسیر باید از اول پیموده شود.

۸ – ویندوز سرور Backup
یکی از دغدغه‌های شرکت‌ها برای اطمینان خاطر از روند کار سرورهای اطلاعاتی تهیه نسخه پشیبان و استفاده از آن در شرایط اضطراری و ضروری است. استفاده از برنامه‌های جانبی مانند Acronis و Symantec Gost برای تهیه نسخه پشتیبان و یا برنامه همراه با ویندوز (NTBACKUP) یکی از راهکارهای پیش روی شرکت‌ها بوده است. اما زمانی که ویندوز سرور ۲۰۰۸ به بازار آمد فاقد برنامه تهیه نسخه پشتیبان‌گیری بود و برای بسیاری از شرکت‌ها استفاده از نرم‌افزارهای جانبی بسیار سنگین بود و مایکروسافت در نسخه جدید ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 نیز مجددا برنامه حرفه‌ای (NTBACKUP) را به این مجموعه اضافه کرده است و از نظر قابلیت‌های نسخه‌های قبلی مورد اطمینان‌تر و پیشرفته‌تر است و برای راه‌اندازی سیستم پشتیبان‌گیری یکی از ابزارهای معقول تبدیل شده است.

۹ – بهترین روش‌های آنالیز و تجزیه تحلیل
در حال حاضر مایکروسافت نسخه‌ای از برنامه اختصاصی خود با نام (The Best Practices Analyzer) را برای IIS ارائه کرده است پیش از این این برنامه به‌صورت یکی از افزونه‌های مایکروسافت بود، اما با گذشت زمان و استقبال کاربران حرفه‌ای از این ابزار برای روش‌های آنالیز مایکروسافت آن برای ویندوز سرور ۲۰۰۸ R2 به‌صورت رایگان و مستقیم درنظر گرفته است به طوری که اکنون می‌توان تجزیه و تحلیل سرویس‌های مختلف سرور مانند IIS ،SQL Server و ISA Server را با چنین ابزراهایی انجام داد.

۱۰ – Hyper-V
قبلاً هم اشاره کرده بودم Hyper-V با طراحی دوباره توانایی پشتیبانی از ۳۲ پردازنده را دارد، اما این بار می‌خواهم به یکی دیگر از برجستگی‌های این برنامه اشاره کنم. از مهم‌ترین مسایلی که ممکن است هنگام استفاده از تکنولوژی‌های مجازی‌سازی در پیش داشته باشید انجام نقل‌وانتقال از یک میزبان مجازی به یک میزبان دیگر است، این اتفاقیست که ممکن است برای هر کاربری پیش آمده باشد و با سپری شدن زمانی کوتاه یا بلند به هدف خود رسیده باشید. این بار انجام چنین نقل‌وانتقالی در Hyper-V بدون وقفه و یا به عبارتی بدون Downtime انجام خواهد شد، قابلیت کوچک دیگری که به برجستگی این ابزار می‌افزاید اضافه کردن هارد مجازی به ماشین مجازی بدون نیاز به بارگذاری و یا ریست کردن مجدد ویندوز است.
ایتنا